Opgroeien als KOPP-Kind

Ik ben opgegroeid als KOPP-kind, wat betekent kind van ouder met psychische problemen. Voor mij betekent dit dat ik vaak niet wist wat ik kon verwachten als ik thuis kwam, of er ruzie zou zijn of dat het veilig zou voelen. Dit kon per dag verschillen. Er was sprake van emotioneel geweld, vroeger besefte ik nog niet wat dit precies inhield. De ene dag was het gezellig maar de andere dag kon het volledig omslaan. Als kind kon ik mijn emoties goed uiten, maar dit veranderde toen ik leerde dat ik mijn emoties beter niet kon uiten. Dit werkte natuurlijk niet want van binnen ging het aan me vreten. Op school kon ik me niet goed concentreren en ik had het gevoel altijd een soort last op mijn schouders te hebben van de problemen die zich thuis afspeelde.

Ik merkte dat dit ook invloed had op mijn schoolprestaties. Ik kwam bijvoorbeeld heel vaak te laat door de dingen die thuis speelde en door mijn slechte concentratie had ik echt moeite met bepaalde vakken. Ik moest een niveau omlaag maar ik had het gevoel dat er vanuit school geen aandacht werd besteed aan mijn thuissituatie, er werd niet naar gevraagd en zelf wilde ik het liever verbergen en ver weg stoppen. Dit hielp natuurlijk niet want daardoor durfde ik het ook niet aan te geven en om hulp te vragen.

Toch heb ik een paar keer geprobeerd aan te geven wat er thuis aan de hand was. Een keer bij een maatschappelijk werker op school, maar dat bleef bij één gesprek en er werd verder niks mee gedaan. Ik had vaak het gevoel alsof mensen zelf niet wisten wat ze ermee moesten. Ook de huisarts reageerde niet begripvol en zei dat hij niks kon doen toen ik samen met een ander familielid hulp vroeg. Gelukkig kon ik wel terecht bij een aantal vriendinnen en had ik een paard waar ik ook naartoe kon gaan als alles even teveel werd. Ik wilde alleen ook niemand belasten met hetgeen wat er thuis afspeelde, dus ging ik het nog meer wegstoppen. De situatie thuis was niet elke dag hetzelfde waardoor ik ook veel positieve herinneringen heb. Hierdoor ging ik soms ook denken dat het allemaal wel meeviel thuis, omdat ik gewend raakte aan de situatie. Maar in werkelijkheid betekende dit dat ik mij steeds meer moest aanpassen aan een situatie die niet goed was voor mijn mentale gezondheid.

Toen ik aan mijn HBO-studie begon merkte ik ook weer dat ik leed onder mijn thuissituatie, mijn cijfers gingen naar beneden en ik was vaker afwezig. Dit viel mijn mentor op en ze vroeg een gesprek met mij. In dit gesprek vertelde ik een beetje over wat er thuis aan de hand was maar ik kreeg geen begripvolle reactie: het was niet goed voor de projectgroep als ik vaak niet kwam opdagen. Voor mijn gevoel werd er dus weer niks gedaan met de onderliggende reden. Ik begon dit soort ervaringen als een bevestiging te zien dat ik beter mijn problemen niet kon bespreken en voor me kon houden.

Dit hielp echter niet want de situatie veranderde niet echt en ik wist ook niet meer waar ik terecht kon om hulp te vragen. Ik kon gelukkig wel terecht bij vriendinnen voor steun, wat in die periode ook heel belangrijk voor mij was. Echter wist ik thuis niet meer wat ik moest doen en merkte ik dat mijn eigen mentale gezondheid steeds meer achteruit ging. Ik besloot toen dat ik niet meer thuis wilde blijven wonen en maakte de keuze om te gaan wonen in Dordrecht: een stad waar ik eerder nog nooit was geweest. Dit was compleet uit mijn comfort zone maar op dat moment wist ik niet wat ik anders moest doen. Dit heeft me een stukje vrijheid teruggegeven, het was een moeilijke keuze maar ik ben nog steeds trots op mezelf dat ik die stap durfde te zetten.

Weggaan uit de situatie hielp mij om voor mezelf te kiezen stapje voor stapje durfde ik meer te praten over wat er thuis aan de hand was. Ik zocht hulp voor mijn concentratieproblemen en na een tijd durfde ik ook mijn trauma’s steeds meer onder ogen te komen. Vroeger had ik altijd geleerd dat kwetsbaar opstellen iets engs en slechts is. Het voelde alsof ik een masker moest ophouden. Maar nu heb ik gemerkt dat kwetsbaarheid juist een kracht is. Ik heb ook gemerkt dat niet iedereen zo reageert zoals toen mijn huisarts, maatschappelijk werker en mentor. Ik vind zelf dat er nog veel meer aandacht moet komen voor KOPP-problematiek omdat het vaak onzichtbaar is. Maar ik besef ook dat het wegstoppen van mijn gevoel en niet om hulp durven vragen mij heel erg heeft belemmerd. Ik leer nu steeds meer dat er wel mensen zijn die willen en kunnen helpen en dat je het niet alleen hoeft te doen. Daarnaast heb ik ook geleerd hoe belangrijk het is om voor je eigen gezondheid te kiezen en soms moet je daarvoor uit je comfort zone gaan en je kwetsbaar opstellen. Dit kan eng voelen maar het kan ook heel veel opleveren.

Tegen iedereen die in een soortgelijke situatie zit waarin ik vroeger ook heb gezeten, wil ik zeggen:

  • Zoek hulp, ook als mensen zeggen dat ze je niet kunnen helpen. Blijf alsnog zoeken naar hulp en geef niet op.
  • Je bent niet alleen, tegenwoordig zijn er ook veel organisaties die werken met KOPP-kinderen. Er zijn ook supportgroepen.
  • Probeer er over te praten, ook al voelt dit eng en kwetsbaar. Laat je niet tegenhouden door negatieve ervaringen, want je verdient hulp.
  • Geloof in je eigen kracht en dat je hier uit gaat komen.